Spotkanie Dyskusyjnego Klubu Książki poświęcone Stanisławowi Barańczakowi
W ramach obchodów Wielkopolskiego Roku Stanisława Barańczaka, ustanowionego przez Sejmik Województwa Wielkopolskiego na 2026 rok, odbyło się spotkanie Dyskusyjnego Klubu Książki. Poprowadziła je Renata Dyla. Uczestnicy wysłuchali fragmentów biografii poety oraz poezji czytanej na żywo przez klubowiczów.
Kim był Stanisław Barańczak?
Urodzony 13 listopada 1946 roku w Poznaniu, zmarł 26 grudnia 2014 roku w Newtonville pod Bostonem. Był poetą, eseistą, krytykiem literackim i tłumaczem, a także współzałożycielem Komitetu Obrony Robotników. Ukończył polonistykę na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, gdzie w 1973 roku obronił doktorat poświęcony twórczości Mirona Białoszewskiego.
Za działalność opozycyjną został usunięty z uczelni i skazany na rok więzienia w zawieszeniu. Należał do sygnatariuszy „Listu 59”, protestującego przeciwko zmianom w konstytucji w latach 1975–1976. Publikował w drugoobiegowym kwartalniku „Zapis”. Od 1981 roku wykładał na Uniwersytecie Harvarda, a od 1983 roku współtworzył zespół redakcyjny paryskich „Zeszytów Literackich”.
Nagrody i wyróżnienia
W 1990 roku otrzymał nagrodę PEN Clubu za przekłady, a w 1999 roku – nagrodę „Nike” za tomik „Chirurgiczna precyzja”. W 2006 roku odznaczono go Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski. Był honorowym obywatelem Poznania oraz doktorem honoris causa Uniwersytetów Śląskiego i Jagiellońskiego. W 2009 roku uhonorowano go Wrocławską Nagrodą Poetycką „Silesius” za całokształt twórczości.
Barańczak jako tłumacz
Szczególne zasługi miał jako tłumacz. Uważał, że „tłumaczenie jest […] interpretacją w sensie tym samym, co w wypadku interpretacji rozumianej jako eksplikacja tekstu przez krytyka…”. Chodziło mu o zdolność przekładu do funkcjonowania w nowej kulturze tak, jak oryginał funkcjonuje w swojej. Dzięki jego pracy czytelnicy mogą obcować z wierszami autorów minionych wieków bez bariery językowej, zachęcani do sięgnięcia po oryginał.
Debiutował w miesięczniku „Odra”, a w latach 1967–1971 należał do redakcji „Nurtu”. Uznawany za jednego z czołowych przedstawicieli Nowej Fali, twierdził, że wyrażanie prawdy jest obowiązkiem. Jego erudycyjna twórczość czerpała z kultury europejskiej, ukazując uniwersalizm ludzkiego doświadczenia.
„Tłumaczenie jest […] interpretacją w sensie tym samym, co w wypadku interpretacji rozumianej jako eksplikacja tekstu przez krytyka…” – Stanisław Barańczak
Spotkanie w DKK było okazją do przypomnienia sylwetki poety w roku poświęconym jego pamięci.
Źródło: Biblioteka Publiczna Miasta i Gminy Międzyrzecz
Fot. facebook.com
